Tofiq Bəhramov stadionunun : milli futbolun yaddaşı

Tofiq Bəhramov adına Respublika Stadionu Azərbaycan futbolunun ən köklü arenasıdır. Stadion uzun illər milli komandanın və paytaxt klublarının ev oyunlarına ev sahibliyi edib. Hazırda arena tam yenidənqurma prosesindən keçir: layihə çərçivəsində infrastrukturun yenilənməsi və tutumun artırılması nəzərdə tutulur.

Tarixi kök

Stadionun tikintisi 1939-cu ildə başlayıb və 1951-ci ildə tamamlanıb. Açılış 16 sentyabr 1951-ci ildə olub.

İllər boyu arena müxtəlif adlar daşıyıb: əvvəlcə Stalin, sonra Lenin adına stadion kimi tanınıb. Yalnız 1993-cü ildən o, hakim Tofiq Bəhramovun adını daşıyır.

Bu ad dəyişikliyi stadionun yalnız futbol deyil, həm də beynəlxalq hakimlik irsi ilə bağlı olduğunu göstərir.

Memarlıq və tutum

Stadionun meydançası 105 metr uzunluğunda və 68 metr enindədir. Nominal tutum isə otuz mindən bir qədər çox azarkeş üçün nəzərdə tutulub.

Arena öz dövrünün memarlıq üslubunu əks etdirir; tribunaların quruluşu və giriş qurğuları illər boyu azarkeşlər üçün tanış mənzərə olub.

Stadionun dünyada hakimin adını daşıyan yeganə futbol arenası olması onun unikal statusunu müəyyən edir.

Yenidənqurmanın məzmunu

Hazırda stadion tam yenidənqurma mərhələsindədir. Layihənin məqsədi köhnəlmiş infrastrukturu müasir tələblərə uyğunlaşdırmaqdır.

Yenidənqurma çərçivəsində tribunaların yenilənməsi və tutumun artırılması nəzərdə tutulur; dəqiq rəqəmlər layihə yekunlaşdıqca müəyyənləşəcək.

İşlərin sonunda arena həm milli komandanın, həm də beynəlxalq matçların tələblərinə cavab verən müasir bir qurğuya çevrilməlidir.

Rekord və yaddaş

Stadionun tribuna rekordlarından biri 11 iyul 1960-cı ilə aiddir: həmin oyunda əlli min azarkeş arenada olub.

Belə rəqəmlər stadionun keçmişdəki kütləvi cazibəsini göstərir və azarkeş yaddaşında xüsusi yer tutur.

Yenidənqurma zamanı bu tarixi yaddaşın qorunması xüsusi əhəmiyyət daşıyır.

Gələcək rolu

Yenilənmiş arena gələcəkdə milli komandanın əsas ev stadionu kimi xidmət etməlidir. Bu, komandanın beynəlxalq matçlar üçün sabit bazaya sahib olması deməkdir.

Stadion həm də paytaxt futbolunun mərkəzi kimi qalacaq: burada həm klub, həm də milli komanda oyunları keçiriləcək.

Beləliklə, tarixi arena yeni dövrdə də öz missiyasını davam etdirəcək.

• 1939–1951-ci illərdə tikinti və 1951-ci ildə açılış
• 1951–1993 arası müxtəlif adlar, 1993-dən Bəhramovun adı
• 105×68 metrlik meydança və 31 mindən çox nominal tutum
• Hakimin adını daşıyan yeganə futbol arenası statusu
• Hazırda davam edən tam yenidənqurma

Stadion təkcə matç məkanı deyil, şəhərin idman mədəniyyətinin mərkəzidir. Burada nəsillər futbol izləyir, gənclər məşq edir və yerli azarkeş öz şəhəri ilə qürur duyur.

Azarkeş üçün yaxşı stadion o deməkdir ki, oyunu rahat görür, matça rahat gəlir və təhlükəsiz şəkildə geri qayıdır. Bu sadə tələblər arena təcrübəsinin əsasını təşkil edir.

Tribuna ilə meydança arasındaki məsafə oyunun emosional gücünü müəyyən edir. Azarkeş oyunçunun yaxınlığında olduqda matç tamam başqa bir təcrübəyə çevrilir.

İnfrastruktura qoyulan sərmayə geri qaytarılır: yaxşı meydança, işıqlandırma və tribunalar oyunun keyfiyyətini artırır, bu isə azarkeş marağını gücləndirir.

Tarixi stadionlar şəhərin yaddaşını daşıyır. Onların qorunması və müasirləşdirilməsi bir-birinə zidd deyil: köhnə arena da yeni tələblərə uyğunlaşa bilər.

Bölgə şəhərlərində stadion çox vaxt şəhərin ən böyük ictimai toplaşma yeridir. Ona görə də arenanın rolu idmandan kənara çıxır və şəhər həyatına toxunur.

Matç günü şəhər canlanır: azarkeşlər stadiona axışır, küçələrdə komanda rəngləri görünür və şəhər bir neçə saat futbolun ritmi ilə yaşayır.

Futbol mədəniyyəti tribuna vərdişləri üzərində qurulur. Mahnılar, şərflər və bayraqlar nəsildən-nəslə ötürülür və bununla da klubun kimliyi möhkəmlənir.

Gənclərin stadiona gəlməsi futbolun gələcəyidir. Uşaq yaşda tribunada yaşanan təcrübə həmin insanı bütün həyatı boyu oyunun azarkeşinə çevirir.

İnfrastruktur futbolun görünməz dayağıdır. Yaxşı meydança, işıqlandırma və bərpa bazası olmadan ən yaxşı məşqçi də davamlı nəticə verə bilməz.

Tofiq Bəhramov adına Respublika Stadionu Azərbaycan futbolunun canlı yaddaşıdır. Yenidənqurmadan sonra arena həm tarixi irsini qoruyacaq, həm də müasir tələblərə cavab verəcək.